• Jaialdiko Sari Nagusia: "Liban, les secrets du royaume de Biblos", Philippe Aractingi
• Publikoaren Sari Berezia: "Jesús Carrera, el rojo de Hondarribia", Aitor Baztarrika Gorria.
• Hezkuntza Sailaren Saria: "Diving in Aegean History", Stelios Apostolopoulos
• Zientzi dibulgazioaren ARKEOLAN Saria: "Terra X, das Grab der Schamanin", Christian Stiefenhofer
• Genero ikuspegia EITB saria: Terra X, das Grab der Schamanin", Christian Stiefenhofer

Fitxa teknikoa

XXIV FICAB
Urtea: 2024
Data:: Azaroak 11-16

2024-ko Maiatzaren 11a, Astelehena

17:00. Hastapeneko tokak. Zuzendaria: Pascale Binant. Francia, 2023, 4 minutos. Hizkuntza: Francés.

Brasilgo ipar-ekialdean, Capivara  Mendilerroko Parke Nazionalean,toka direlako harpeetako hormetan, badira labar pintura ugari;hainbeste, non zorabiatu egiten gaituzten.Ahanzturan eroritako memoria baten lekuko, joandako iragan batean izoztuta, istorio isilak kontatzen dizkigute.Zein, baina?Zer diote?Inoiz ez dugu jakingo, baina, hala ere, irudimena dardararazten digute.

 

17:00. ATAL OFIZIALA. HISTORIA TANTTAK. 3. ARETOA OCINE MENDIBIL. Irun. Aurkezpena: Xabier Peñalver

  

17:05. Naachtun, erresuma maia, agerian. Zuzendaria: Erreca, Jean Baptiste. Francia, 2023, 90 minutos. Hizkuntza: Francés.

Arkeologoek uste zuten aztarnategi maia gehienak aurkituak zituztela, baina, LiDAR delako teknologia berriari esker, landaretza sarriaren azpian ezkutuan zeuden milaka egitura azaleratu dira.Prozesuak Naachtun izeneko hirian izan du eragina bereziki, eta, orain, han elkartu da CNRS Frantziako Zientzia Ikerketarako Guneko lantaldea.Ingurunea alde izan ez arren, ikertzaileek badakite non esploratu.eta baliteke esplorazioen emaitzek mila urte geroago zibilizazio maiaren gainbeheraren sekretuak azaleratzea eta haren gaineko gure ikuskera eraldatzea.

 

19:00. ATAL OFIZIALA - OCINE MENDIBIL. Irun

  

19:00. IREKIERA EKITALDIA. 3. ARETOA OCINE MENDIBIL. Irun

  

19:30. Inperio Inka. . Zuzendaria: Thibaud Marchand . Francia, 2023, 90 minutos. Hizkuntza: Inglés.

Peruko hegoaldeko mendietatik, hiriburutik, Cuscotik abiatu, eta, 100 urte pasatxotan, XV. eta XVI. mendeetan, inkek Ekuadorrik Txilerainoko lurralde neurrigabe bat konkistatu zuten.Alabaina, zibilizazio inkak ez zuen idazkerarik, eta etsaiek kontatu zuten Inperioaren historia: 1532tik aurrera inbaditu zuten konkistatzaile espainiarrek.Azken hamabost urteetan, ordea, aurrerapen teknologikoari eta ikerketa programen ugaritzeari esker, Inperio inkaren historia berri bat azaleratu da, eta orain arte ezezagunak zitzaizkigun edo oker planteatzen genituen gaiak argitu dizkigu.

 

2024-ko Maiatzaren 12a, Asteartea

11:00. HEZKUNTZA SAILA. 3. ARETOA OCINE MENDIBIL. Irun

  

11:00. ARK MO “Amaiur gazteluaren setioa 1552 urtean” Hiriondo Ikastola. Baiona

  

11:05. ARK MO: "Euskararen debakua eskoletan". Urruñako ikastola

  

11:10. Saudade. . Produkzioa: Magda Calabrese. Zuzendaria: Richard Zubelzu. España, 2023, 15 minutos. Hizkuntza: Castellano.

Film labur dokumental honek Benita Navacerradaren bizitzako istorioa kontatzen du. Benita Navacerrada Facundo Navacerrada Perdigueroren alaba da. Facundo Navacerrada Perdiguerok UGT Langileen Batasun Orokorra fundatu zuen, San Sebastián de los Reyesen, 1936an, eta, 1939ko maiatzaren 24an, Colmenar Viejoko parrokiako hilerriko hormetan fusilatu zuten. Orain, errepresio frankistaren biktimak hobitik ateratzeko lanen bigarren fasea hasi berri dute, Madrilgo Erkidegoko lehenengo hobi zibilean, eta Benita, 91 urterekin, aita noiz agertuko zain dago.

  

12:25. Lascauxeko gizakiaren sekretuak. Zuzendaria: Laville, Nathalie Zuzendaria: Jacques Plaisant. Francia, 2023, 52 Minutos. Hizkuntza: Inglés.

Duela 21.000 urte, gizakia ez zen bizi kobazuloetan, eta ez zuen mamutik ehizatzen larrua bizkar biluzian:bazekien bizarra egiten, arropa josten, makillatzen eta hitz egiten, eta oihalezko etxolez osatutako herrixketan bizi zen, geure antzera.Orduan, Britainia Handia azken izotz aroan murgilduta zegoen, baina Europako hegoaldea bero bolada betean zegoen, eta elikagai eta aterpe ugari zituen eskura.Frantziako hegoaldean, artista familiek Historiaurreko artelan nagusia sortu zuten: Lascauxeko kobazuloa.Nor ziren?

  

17:00. SAIL OFIZIALA - HISTORIA TANTTAK. 1. ARETOA OCINE Mendibil. Irun. Aurkezpena: Xabier Peñalver

  

17:00. Thorin, azkeneko Neandertala. Zuzendaria: Cuissot, Pascal. Francia, 2024, 53 minutos. Hizkuntza: Inglés.

Frantziako hegoaldean, ikerketa arkeologiko zirraragarri bat egiten ari dira, Mandrin delako haitzuloan.Ludovic Slimak arkeologoak aparteko fosil eta silex kantitate bat aurkitu zuen, neandertalek haitzuloa 80.000 urte baino gehiago okupatu zuten frogaeta lehenengo homo sapiensak Mendebaldeko Europara duela 54.000 urte iritsi ziren egiaztagarria:antza, neandertalek eta homo sapiensek hemen topo egin zuten, Rodano ibaiaren ertzetan.Lantaldeak espezimen neandertal bat atera du lurpetik, aparteko aurkikuntza:Thorin du izena, eta azken leinu neandertaletako bateko kidea zen.Azken 25 urteetan Mandrin haitzuloan egindako indusketa lanek neandertalen desagerpenaren eta homo sapiensen ordezkapenaren historia berridatzi dute,eta, horrela, haitzuloak bi gai horietan argi egiten lagundu du.

  

19:00. Hemen eman zuten denbora. Produkzioa: Postcode Films. Zuzendaria: Edward Owles. Reino Unido, 2023, 10 Minutos. Hizkuntza: Inglés.

Zein da labar artearen magia?Tanumen (Suedian) bizi diren bi arkeologo beterano Suediako Brontze Aroko grabatuak erregistratzeko modurik onenaren bila dabiltza, dokumentazio digitalaren eta analogikoaren arteko aldeak aztertzen.   

19:00. SAIL OFIZIALA. 1. ARETOA OCINE MENDIBIL. Irun

  

19:10. Neandertala, gizateriaren historiaren lehenengo artista . Zuzendaria: Thibaud Marchand . Francia, 2023, 52 Minutos. Hizkuntza: Inglés.

Turenan, indusketa arkeologikoen programa bat aurrera eramaten ari dira, kobazulo ezezagun batean: La Roche – Cotardeko kobazuloan.Barrunbea 45 bat metro luze da, eta 1912an aurkitu zuten. 1970eko hamarkadan, denboraldi labur batean induskatu zuten, baina, gero, ahanzturan erori zen.Kobazuloa egoera ezin hobean dago, eta, berriki, eskala handiko ikerketa programa bat jarri dute martxan, arkeologo eta historialariek enigma bat argitzeko.Izan ere, sakonean, marka bitxiak identifikatu dituzte; seguru asko, hatzenak.Nork egin zituen?Noizkoak dira?Zer esan nahi dute?

  

20:05. Aurrez aurre daukadan lekua: tailer litikoak. Zuzendaria: Karla Nascimento. Brasil, 2024, 15 minutos. Hizkuntza: Portugués.

Aurrez aurre daukadan lekua telesail dokumental bat da, Paranáko estatuko (Brasilgo hegoaldeko) ondare kultural material eta immateriala ezagutaraztea eta hari balioa ematea proposatzen duena.Ikusleei pentsaraztea du helburu, ikusleek pentsatzea nola formatu ziren Brasilgo espazioa eta herria hainbat talderen eraginez, kolonizaziourreko garaiko herriak barne.Tailer litikoak atalean esploratuko ditugun aztarnategi arkeologikoetan, giza taldeek harkaitzetan fabrikatzen zituzten beren lanabesak, eta ikusiko dugu haien tresnak gure historiaren lekuko mutuak direla eta iraganarekin lotzen gaituztela.

  

2024-ko Maiatzaren 13a, Asteazkena

11:00. HEZKUNTZA SAILA. 3. ARETOA OCINE MENDIBIL. Irun

  

11:00. ARK-MO:

  

11:00. ARK-MO: "Veni, Vidi, Vinci edo Iritsi, Ikusi eta Irabazi. San Martzialeko bunkerraren garbiketa". Toki Alai. Irun

  

11:00. ARK-MO: "Irungo Aduana. Mugako geldialdia". San Vicente de Paul. Irun

  

11:05. Emakumea eta ekonomia antzinatean. Zuzendaria: Cristina Rosillo López. España, 2024, 20 minutos. Hizkuntza: Castellano.

Antzinako Grezian eta Erroman pentsatzen dugunean, bi kulturen botere ekonomikoa etorri ohi zaigu burura.Alabaina, haien bikaintasun ekonomikoan pentsatzen dugunean, inoiz ez zaizkigu etortzen burura emakumeak.Zergatik ez?Bada, dokumental honen helburua galdera horri erantzutea da, eta erakustea emakume greziar eta erromatarrak Antzinateko ekonomiaren parte garrantzitsua izan zirela.

  

11:25. Egeoko historian igerian. Zuzendaria: Zuzendaria: Stelios Apostolopoulos. Grecia, 2023, 12 minutos. Hizkuntza: Inglés.

Filmak Kasos delako uhartearen inguruko urpeko lehenengo prospekzio arkeologiko sistematikoa kontatzen du.Izan ere, uhartearen inguruan, itsasketa oso garrantzitsua izan da, Homeroren garaitik joan den mendera arte.Xanthi Argyris itsas arkeologoak arkeologo, zientzialari eta teknikari talde bat zuzentzen du,laugarren urtez, antzina hondoratutako ontzien bila.   

11:40. Artzaintzaren aztarnak Babiako goi mendian, Leónen. Zuzendaria: Rubén Vuelta-Santín. España, 2024, 12 minutos. Hizkuntza: Castellano.

2017tik, Ikerketa Zientifikoen Kontseilu Goreneko Ondarearen Zientzien Institutuko lantalde bat ikerketa arkeologikoak egiten ari da Leongo eskualde batean, Babian, artzaintzaren jatorria eta bilakaera ezagutzeko.Artzainen zenbait egonlekutako indusketa arkeologikoek frogatu dute goi mendiko larreak Historiaurrearen azken aroetatik egon direla okupatuta.Milaka urtetan, hainbat gizataldek askotariko artzaintza estrategiak jarri dituzte praktikan, eta mendiko lurretan aztarna utzi.

  

11:55. Israelen eta Paularen etxea. Zuzendaria: Luis Bruzón. El Salvador, 2023, 19 minutos. Hizkuntza: Castellano.

Arkeologo talde batek Israel eta Paula Márquezen etxearen aztarnak ikertu ditu, El Salvadorko herrixka batean, El Mozoten,kultur ondareari balioa emateko eta memoriaren museo bat eraikitzeko.Izan ere, aurrez egindako indusketen arabera, 1981ean, Armadako batailoi batek hogei bat emakume hil zituen han, El Salvadorko barne gatazka armatuaren esparruan: Latinoamerikaren historia modernoko sarraskirik okerrenetako bat izan zen.

  

17:00. SAIL OFIZIALA - HISTORIA TANTTAK. 1. ARETOA OCINE Mendibil. Irun. Aurkezpena eta hizketaldia: Xabier Peñalver

  

17:00. Sapiens edo artearen sorrera. Zuzendaria: Zuzendaria: Pascal Goblot. Francia, 2022, 70 minutos. Hizkuntza: Inglés.

Hamarkadetan, uste izan zuten artea Europan sortu zela: lehenengo, duela 20.000 urte Lascauxen eta, gero, duela 36.000 urte Chauveten… Bada, azkenaldiko ikerketak artearen gaineko gure ikuskera errotik aldatzen ari dira,Historiaurreko artea uste baino askoz aberatsagoa baita: eskultura, pintura, musika... Homo sapiensaren sormenak frogatzen du estetika gaiak neurri handi batean kontrolatzen zituela eta jakintza hori askoz ere lehenago sortu zela.Pinturarik zaharrenak duela ia 45.000 urtekoak dira,eta ez daude Europan, munduaren beste puntan baizik,Indonesian!Filmak artearen jatorria bilatzen du, eta frogatzen du lotura puskaezina duela homo sapiensarekin, gizateriarekin.

  

18:30. SAIL OFIZIALA - Aquarium. Donostia- San Sebastián. Aurkezpena: Ander Arrese

  

18:30. Gizakia eta jainko-jainkosak, itsasoa eta sakratua dena. Zuzendaria: Dalessandro, Massimo. Italia, 2023, 42 minutos. Hizkuntza: Italiano.

Sant'Eufemia izeneko uharteko kobazuloek, Vieste parean, milaka urteko sekretu bat gordetzen dute: 200 labar inskripzio baino gehiago, ahanzturan eroritako istorioak kontatzen dituztenak.Balio handiko ondarea da, ikuskera liluragarri bat eskaintzen baitute erromatarren garaitik gaur arte Adriatikoko ur arriskutsuak zeharkatu dituzten marinelen bizitzaren gainean.Nolanahi ere, kobazuloak ez ziren santutegi hutsa: baziren mendeetako bizitzaren lekuko isilak ere.Izan ere, badira ia 1.000 urte dituzten aztarna arkeologikoak, hala nola zeramika eta gorpuzkiak.Aurkikuntza apartekoa da, eta, lurraldearen historiaren zati bat azaleratzeaz gain, gogoeta eragiten digu: gizakiaren, itsasoaren eta itsasoko jainko-jainkosen arteko harreman estuari buruzko gogoeta.

  

18:30. Egeoko historian igerian. Zuzendaria: Zuzendaria: Stelios Apostolopoulos. Grecia, 2023, 12 minutos. Hizkuntza: Inglés.

Filmak Kasos delako uhartearen inguruko urpeko lehenengo prospekzio arkeologiko sistematikoa kontatzen du.Izan ere, uhartearen inguruan, itsasketa oso garrantzitsua izan da, Homeroren garaitik joan den mendera arte.Xanthi Argyris itsas arkeologoak arkeologo, zientzialari eta teknikari talde bat zuzentzen du,laugarren urtez, antzina hondoratutako ontzien bila.   

18:30. Iznik, urpeko basilikaren misterioak. Zuzendaria: Guerin, Pascal. Francia, 2023, 83 minutos. Hizkuntza: Francés.

2014an, arkeologo turko batek basilika bizantziar baten zimenduak aurkitu zituen, ustekabean, Iznikeko aintziran, Istanbuletik ez oso urruti. Ordutik, ikertzaile frantses, turko, suitzar eta estatubatuarrez osatutako nazioarteko lantalde bat, arkeologo turkoen talde batekin elkarlanean, basilika misteriotsu horren historian atzera egiten saiatzen ari da.Zergatik dago urpean?Zein da aintziraren sakoneko mehatxu tragikoa?Zer azaleratuko litzateke horrelako eraikin bat induskatuko balitz?Bada arrazoi bat aztarnek nazioarteko zientzialari talde baten interesa, grina eta garra piztu izateko: Iznik bera, kokalekua.Azken batean, Nizea hiri erromatarraren egungo izen turkoa da hori.

  

19:00. SAIL OFIZIALA. 1. ARETOA OCINE MENDIBIL. Irun

  

19:00. Gauerdia Pradocastañoko trikuharrian. Zuzendaria: Juan Carlos Quindós. España, 2021, 6 minutos. Hizkuntza: Castellano.

Ondarea kontatzeko beste modu bat erabiliz, hizkuntza analitikoak alde batera utzita, garai bateko biztanleenarengandik gertu dagoen lurraldearen pertzepzio mitiko batera itzularaziko gaituen esperientzia batean murgilduko gara.2016tik, hainbat arkeologo eta boluntario Cáceresen Gatako mendilerroan biltzen dira, historiaren geruzak lurpetik ateratzeko, eta, Pradocastañoko proiektu arkeologikoaren bitartez, Hernán-Pérezeko ondarearen garapena aktibatu nahi dute:zientzia eta aktibismo soziala bat eginda, lurraldea bizirik mantendu.

  

19:10. Terra X. Xamanaren hilobia. Zuzendaria: Christian Stiefenhofer. Alemania, 2024, 43 minutos. Hizkuntza: Inglés.

Naziek ia 9.000 urte dituen hilobi bat aurkitu zuten, eta beren helburuetarako erabili. Gero, ahanzturan erori zen. Antza, emakume bat eta mutiko bat zeuden barruan, baina, hasiera batean, heriotzaren arrazoiak ez zeuden garbi.Orain, hilobia berriro ikertzen hasi dira,emakumeak aparteko sekretu bat gordetzen baitu:baliteke xamana izan izana.Filmak azken aurkikuntza zientifikoak jasotzen ditu, eta, aztarnen bilaketa forentse bati jarraitzen dio, pixkana-pixkana Bad Dürrenbergeko xamanaren inguruko buru hausgarria osatu nahian.

  

19:55. Mesopotamia, Irakeko altxorren berraurkikuntza. Zuzendaria: Olivier Julien. Francia, 2024, 51 minutos. Hizkuntza: Inglés.

Hiru hamarkadatako gerra eta suntsipenaren ondoren, ondareaz arduratzen ziren agintari irakiarren deiari erantzunez, nazioarteko arkeologoen belaunaldi berri batek Mesopotamiako aztarnategi mitikoak berrireki zituen,eta, alor honetan inoiz aplikatu gabeko teknologia digitalak erabiliz, aurkikuntza harrigarriak egin zituen, gizakiak eraikitako lehenengo hirien bilakaeraren ikuskera berriak azaleratu, eta Irakeko ondarea kontserbatzen lagundu.

  

2024-ko Maiatzaren 14a, Osteguna

11:00. HEZKUNTZA SAILA. 3. ARETOA OCINE MENDIBIL. Irun

  

11:00. ARK- MO: "Arditurriko trenbidea". Orereta ikastola. Errenteria

  

11:05. Arkeomania: kate maila galduak. Zuzendaria: Manuel Pimentel. España, 2023, 30 Minutos. Hizkuntza: Castellano.

Hegoafrikara bidaiatuko dugu, giza eboluzioan gizateriaren ondare diren aztarnategi batzuk ikustera, munduko fosilik garrantzitsuenetako batzuk eman baitituzte, gure espeziearen mosaikoa eraikitzeko funtsezkoak. 

  

11:35. Guyulfo, jainko otsoaren kobazuloa. Zuzendaria: Nuría Vizcaíno Cobo. España, 2024, 18 minutos. Hizkuntza: Castellano.

Asturiasko bazter batean, haitzulo misteriotsu bat denboratik atera da, eta mendeetan ahaztutako sekretuak azaleratu ditu. Dokumentalak mendeetan galdutako altxor erromatar baten aurkikuntza arkeologiko zirraragarria azaltzen du, baita sakonetik azaleratzen diren kontakizunak ere.

  

11:55. Egeoko historian igerian. Zuzendaria: Zuzendaria: Stelios Apostolopoulos. Grecia, 2023, 12 minutos. Hizkuntza: Inglés.

Filmak Kasos delako uhartearen inguruko urpeko lehenengo prospekzio arkeologiko sistematikoa kontatzen du.Izan ere, uhartearen inguruan, itsasketa oso garrantzitsua izan da, Homeroren garaitik joan den mendera arte.Xanthi Argyris itsas arkeologoak arkeologo, zientzialari eta teknikari talde bat zuzentzen du,laugarren urtez, antzina hondoratutako ontzien bila.   

17:00. SAIL OFIZIALA - HISTORIA TANTTAK. 1. ARETOA OCINE Mendibil. Irun.

  

17:00. Sardinia, zibilizazio nuragiko misteriotsua. Zuzendaria: Thomas Marlier. Francia, 2024, 89 minutos. Hizkuntza: Francés.

Sardinian badira 8.000 egitura megalitiko baino gehiago, Brontze Aroko aparteko zibilizazio baten lekuko: nuragikoarenak.Herri nuragikoa sineskera misteriotsuko eraikitzaileen herri bat izan zen, Mediterraneoan eragin handia izan zuena baina azkenean luzaroan ahanzturan gelditu zena.

  

19:00. SAIL OFIZIALA. 1. ARETOA OCINE MENDIBIL. Irun

  

19:00. Libano, Biblosko erresumaren sekretuak. Zuzendaria: Aranctingi, Phillippe. Francia, 2024, 90 minutos. Hizkuntza: Francés.

Libanoko hiri enblematiko bat da Biblos, eta, aztarnategian bata bestearen atzetik hainbat indusketa lan egin direnez, uste genuen bagenekiela jakin beharreko dena,baina, duela urte batzuk, arkeologo frantses eta libanoarren talde batek beste aztarnategi bat aurkitu zuen, ordura arte esploratu gabeko toki batean,eta ustekabeko eta aparteko aurkikuntza bat egin zuten: Brontze Aroko nekropoli erraldoi bat, duela ia 4.000 urtetik ukitu gabea.

  

2024-ko Maiatzaren 15a, Ostirala

11:00. SAIL OFIZIALA. 1. ARETOA OCINE MENDIBIL. Irun

  

11:00. Ramesseum 2022. XXXIII. kanpaina arkeologikoa. Zuzendaria: Pascal Pelletier. Francia, 2022, 75 minutos. Hizkuntza: Francés.

Hormen eta zutabeen babespean, hamarkada luze eta ederrez, Ramses II.aren Milioika Urteko Tenplua, Ramesseum zelakoa, botere politiko, ekonomiko, administratibo eta erlijiosoaren erdigunea izan zen,baina, Egiptoko XIX. eta XX. dinastien garaiaren bukaera aldean, arpilatzen hasia izan zen.Orain, badira 30 urte baino gehiago Christian Leblancek eta bere lantaldeak hura esploratu eta zaharberritzen dihardutela, eta balioa ematen, bere nortasuna eta destinoa berreskura ditzan.Indusketen XXXIII. kanpainak lan garrantzitsu horri jarraipena emango dio, testigantza berriak ekarriko ditu, eta Sehetepibrêren hilobiaren misterioa ulertzen lagunduko digu, baita "magoarena" ere; izan ere, 1896an, James Edward Quibellek papiro eta marfil magikoen kaxa bat aurkitu zuen hilobi batean.

  

17:00. SAIL OFIZIALA - HISTORIA TANTTAK. 1. ARETOA OCINE MENDIBIL. Irun.

  

17:00. Tartessos, bi itsasoren arteko erresuma. AUDESC-ONCE sistemarekin eskuragarri. Zuzendaria: José Antonio Hergueta. España, 2024, 55 minutos. Hizkuntza: Castellano.

Azken urteetan Turuñuelo de Guareñan (Badajozen) egindako indusketa lanek eztanda uhin bat eragin dute itsasertz osoan, Alacantetik Huelvaraino, eta Tartesosen gaineko ikuskera berri bat proposatu dute, Iberiar penintsulako protohistoriaren aro baten gaineko ikuskera eguneratu. Bada, minisail dokumental honi esker, Tartesosko aztarnategi arkeologiko nagusietatik bidaiatuko dugu,gaur egun bertan lanean diharduten ikertzaile (historialari eta arkeologo) nagusien eskutik, Historiako espazio erreal eta mitologikoetan barrena.

  

19:00. SAIL OFIZIALA - HISTORIA TANTTAK. 1. ARETOA OCINE Mendibil. Irun.

  

19:00. Artémis, tenplu galdua. Zuzendaria: Sébastien Reichenbach. Suiza, 2023, 53 minutos. Hizkuntza: Francés.

Denbora luzean, Amarinto barruan Artemisaren santutegia non zegoen jakitea Antzinako Greziaren inguruko azken enigma arkeologiko nagusietako bat izan zen. Artemisa ehizaren eta basatasunaren jainkosa ahaltsua zen. Antzinako hainbat testuk aipatzen dute haren santutegia, eta Eretria zelako hiriko santutegitik zer distantziatara zegoen ere zehazten dute, baina, ahaleginak ahalegin, XIX. mendearen bukaera aldetik hona antolatu diren espedizio zientifiko ugariek ez dute lortu santutegiaren ez tenpluaren aztarnarik aurkitzea, eta, horrela, misterioak argitzeko jarraitzen du. Filmak epopeia kolektibo bat kontatzen du, ezusteetan aberatsa, eta, Eretriaren historia liluragarrian barrena, Artemisaren gurtzaren giro mistikoan murgiltzen gaitu.

  

19:55. Lo egiten dutenen teilatuetan. Zuzendaria: Antonello Murgia. Italia, 2024, 15 minutos. Hizkuntza: Italiano.

Tuvixeddu Mediterraneoko nekropoli puniko nagusia da,baina zutik jarraitzen duen bakarra denboraren, historiaren eta eraikitzaileen gehiegikerietatik bizirik irten den edertasuna da,eta, hilerrian, egunez ere, gaua den sentsazioa dago.Betiko mamuek, kaleratutako maizterrak balira bezala, drama bat kontatzen dute, murmurio eta garrasi iheskorrak,eta La sera del dì di festa olerkiko lerro hauek dira: "Pentsatzea ere nola munduan dena pasatzen den arrastorik utzi gabe ia".

  

20:10. Zentauroen Villa. Zuzendaria: Raúl Losada. Portugal, 2023, 24 minutos. Hizkuntza: Portugués.

Mendeetan ezkutuan egondako Erromako villetako indusketa lan arkeologikoek, nahiz eta eremu txikietan eginak izan, aurkikuntza harrigarriak eman dituzte.Bereziki, aipatzekoa da lau zentauroren mosaiko bat, Alcácer do Salen aurkitua,Erromatar Inperioko zentauro borroka baten irudi eskasetako bat baita;antzekoena Hadriano enperadoreak Erromatik gertu Tivolin eraikiarazi zuen villa bateko lurreko mosaikoa da.Indusketa lanek zentauroak, izurdeak eta hiruhortz bat irudikatzen dituzten hiru mosaiko eman zituzten, domus edo jaun erromatar aberats baten etxe batean.Horrela, Lusitanian, Erromatik milaka kilometrora, multzo horrek Portugalgo lurraren erromanizazio sakona erakusten digu, Inperio osoko ikonografiarekin bat baitator argi eta garbi:Salaziaren zentauroaren aurkikuntza hango zibilizazio eta erromanizazio maila handiaren adierazgarri da.

  

20:35. Alhambra, Espainiako azken sultanerriaren altxorra. Zuzendaria: Jampolsky, Marc. Francia, 2024, 52 Minutos. Hizkuntza: Francés.

Alhambra!Kanpotik, gotorleku soil bat dirudi: bi mila metro harresi eta dorre, azpian Granada duen muino baten gainean.Barrutik, berriz, munduan paregabea da: XIII. eta XV. mendeen artean Espainiako azken sultanak bizi, agindu eta gozatzeko egindako eraikinak.Desagertzeko arriskuan zeudela, nazariek itzala uztea erabaki, eta beren artearen fintasuna muturreraino eraman zuten, eta jauregi zoragarri batzuk sortu, oinetako urmaeletan islatzen direnak.Filmak paradisu horren guztiaren historia kontatzen du: arrazoiak, sekretuak eta denboran egindako bidea.

  

2024-ko Maiatzaren 16a, Larunbata

11:00. SAIL OFIZIALA. MEMORIA HISTORIKOA. 1. ARETOA OCINE MENDIBIL. Irun

  

11:00. Israelen eta Paularen etxea. Zuzendaria: Luis Bruzón. El Salvador, 2023, 19 minutos. Hizkuntza: Castellano.

Arkeologo talde batek Israel eta Paula Márquezen etxearen aztarnak ikertu ditu, El Salvadorko herrixka batean, El Mozoten,kultur ondareari balioa emateko eta memoriaren museo bat eraikitzeko.Izan ere, aurrez egindako indusketen arabera, 1981ean, Armadako batailoi batek hogei bat emakume hil zituen han, El Salvadorko barne gatazka armatuaren esparruan: Latinoamerikaren historia modernoko sarraskirik okerrenetako bat izan zen.

  

11:20. Jesus Carrera, Hondarribiako gorria. Zuzendaria: Aitor Baztarrika Oca. España, 2024, 61 minutos. Hizkuntza: Castellano.

Jesús Carrera Olascoaga hondarribiarra, Espainiako Alderdi Komunistako idazkaria, fusilatu eta Alcalá de Henaresko hobi komun batean sartu zuten, 1945ean.Orduan, isiltasunak haren oroitzapena estali zuen; hainbesteraino, non familiak ere ez zekien zer-nolako eginkizun garrantzitsua bete zuen Espainiako Gerra Zibilean, Frantzia nazifikatuko erresistentzian eta frankismoaren hasieran Espainiako Alderdi Komunista klandestinitatean birmoldatu nahi izan zutenean besteak beste.2018an, ordea, gorpuzkiak lurpetik atera eta Hondarribira eraman zituzten, eta, azkenean, jendarteak haren berri izan zuen.

  

18:30. SARI-BANAKETA EKITALDIA. GELA 3 OCINE MENDIBIL Zine aretoa. Irun

  

18:30. Lehiaketaz kanpoko filma: Sherlock Holmes gaztea. Zuzendaria: Barry Levinson. Estados Unidos, 1985, 115 minutos. Hizkuntza: Inglés.

Londres viktoriar betean, Sherlock Holmes gazteak Antzinateko Egipto gurtzen duen sekta neopagano bateko kaputxadun misteriotsu baten krimenak argitu beharko ditu. Film hau lehenengoa izan zen pertsonaia oso bat (kasu honetan, Arthur Conan Doyleren obran oinarritutako bat) ordenagailu bidez eta modu fotoerrealista batean sortzen; alegia, ikusleek betiko moduan filmatu balute bezala ikusi zuten, Industrial Light & Magic konpainiaren (George Lucasen) lanari esker.