XX. mendearen hasiera aldean, europar ikertzaile ugari Espainiako hegoaldean kokatu ziren, modako zientziaren barruan aitzindari izan nahian: Arkeologia. Jorge Bonsorrek gorpuztu zuen hobekien espiritu bohemio hori: trafikatzaile izateari utzi, eta ondarearen babesle eta dibulgatzaile bihurtu zen. Bada, haren atzetik, Andaluziako aztarnategirik aipagarrienetako batzuk ezagutuko ditugu, hala nola Carmonako erromatar nekropolia, Baelo Claudia aztarnategia eta Mairenako gaztelua.